Bộ Xây dựng: Họp trực tuyến về tình hình chuẩn bị đầu tư các dự án thuộc Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng

Cuộc họp được tổ chức theo hình thức trực tuyến kết nối đến điểm cầu UBND Thành phố Hải Phòng; UBND các tỉnh: Cao Bằng, Tuyên Quang, Lai Châu, Phú Thọ, Sơn La, Điện Biên, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Tây Ninh, Đồng Tháp.

Dự cuộc họp tại điểm cầu tỉnh Lai Châu có đồng chí Tạ Đức Hùng - Phó Giám đốc Sở Xây dựng; đại diện lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường; đại diện lãnh đạo, chuyên viên các phòng chuyên môn thuộc Sở Xây dựng, Văn phòng UBND tỉnh…

Tại cuộc họp, đại diện Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ Xây dựng đã báo cáo nhanh về chủ trương của Đảng, quy hoạch, tình hình đầu tư hệ thống đường bộ cao tốc. Theo đó, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, lần thứ XIV, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã đặt mục tiêu: “đến năm 2030 đưa vào sử dụng trên 5.000km đường bộ cao tốc”. Đồng thời, Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, đưa ra danh mục gồm 11 tuyến/đoạn tuyến, tổng chiều dài khoảng 1.587 km (trong đó đang thi công 336km).

Quy hoạch tổng thể quốc gia xác định nhiệm vụ trọng tâm trong kỳ quy hoạch đến năm 2030: Tập trung phát triển 05 vùng động lực, 04 cực tăng trưởng; các hành lang kinh tế Bắc - Nam, Đông - Tây, ven biển; kết nối hiệu quả các cảng biển, cảng hàng không quốc tế, cửa khẩu quốc tế,... Quy hoạch mạng lưới đường bộ hoạch định hệ thống đường bộ cao tốc bao gồm 43 tuyến, tổng chiều dài 8.923 km (trong đó khoảng 6.591km đầu tư trước năm 2030, còn lại 2.332km đầu tư đến năm 2050).

Như vậy, mục tiêu phát triển hệ thống đường bộ cao tốc đã được Đảng, Ban Chấp hành Trung ương Đảng xác định rõ. Nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là tập trung tổ chức triển khai, đồng thời kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc nhằm đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị đầu tư, thực hiện đầu tư và đưa các dự án vào khai thác theo đúng yêu cầu đề ra.

Sau hơn 20 năm xây dựng kể từ khi khởi công tuyến cao tốc đầu tiên năm 2004 (Thành phố Hồ Chí Minh - Trung Lương), tình hình đầu tư hệ thống đường bộ cao tốc đến nay như sau: Đưa vào sử dụng, thông xe kỹ thuật khoảng 3.345 km (trước năm 2020 cả nước có khoảng 1.163km), trong đó có khoảng 341km đã thông xe kỹ thuật vào dịp 19/12/2025, đang triển khai thi công hoàn thành đồng bộ để đưa vào khai thác, sử dụng trong năm 2026. Đang thi công xây dựng, dự kiến hoàn thành trước năm 2027 khoảng 1.252 km. Như vậy, trường hợp hoàn thành các tuyến cao tốc đang thi công xây dựng theo tiến độ đã đề ra, sẽ nâng tổng chiều dài tuyến cao tốc đưa vào khai thác khoảng 4.561km. Theo đó, chỉ cần đầu tư hoàn thành thêm 500km trong số các dự án đang dự kiến triển khai giai đoạn 2026 - 2030 là có thể đạt mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 5.000km đường bộ cao tốc.

Danh mục dự kiến đầu tư hệ thống đường bộ cao tốc giai đoạn 2026 - 2030 gồm: Các tuyến cao tốc thuộc Danh mục dự án trong Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Tổng chiều dài các tuyến cao tốc dự kiến khoảng 1.251 km, bao gồm: Hòa Bình - Sơn La - Điện Biên, Bắc Kạn - Cao Bằng, Bảo Hà - Lai Châu, Vinh - Thanh Thủy, Quảng Ngãi - Kon Tum, cầu Cần Thơ 2 và đường dẫn, Đức Hòa - Mỹ An, vành đai 5 Thành phố Hà Nội, vành đai 4 Thành phố Hồ Chí Minh.

Các tuyến cao tốc thuộc nhiệm vụ trọng tâm trong kỳ quy hoạch của quy hoạch tổng thể quốc gia, quy hoạch mạng lưới đường bộ. Đây là các dự án xử lý các điểm nghẽn, bảo đảm tăng cường kết nối các cực tăng trưởng. Tổng chiều dài các tuyến cao tốc dự kiến khoảng 470 km.

Thực hiện chỉ đạo Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 05/CĐ-TTg ngày 20/01/2026, Bộ Xây dựng đã tổng hợp thông tin, nghiên cứu, đề xuất phương án đầu tư nâng cấp hoàn thiện các tuyến đường bộ cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ. Về hiện trạng: Đến nay, có khoảng 2.801km đường cao tốc đã và đang được phân kỳ đầu tư, trong đó đã đưa vào khai thác và thông xe kỹ thuật khoảng 2.107km (548km đường 2 làn xe; 1.559km đường 4 làn xe hạn chế); đang thi công xây dựng 694km (105km đường 2 làn xe; 589km đường 4 làn xe hạn chế)...

Thảo luận tại cuộc họp, đại diện lãnh đạo các địa phương tập trung vào các giải pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn vướng mắc trong triển khai thực hiện các dự án…

Phát biểu kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn đã ghi nhận, tổng hợp những đề xuất, kiến nghị của các địa phương trong triển khai thực hiện các dự án. Bộ Xây dựng sẽ luôn đồng hành cùng các địa phương báo cáo cấp có thẩm quyền tập trung triển khai, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện. Đồng thời, đề nghị các địa phương tiếp tục rà soát, đối chiếu lại toàn bộ dữ liệu và các nội dung liên quan trong quá trình triển khai thực hiện các dự án. Quan tâm hơn nữa đến công tác đầu tư, nhất là đối với các hạng mục trọng điểm, bảo đảm đồng bộ và phù hợp với nhu cầu thực tế. Quá trình triển khai cần xác định rõ lộ trình, ưu tiên các nội dung cấp thiết để nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Đối với từng hạng mục đầu tư, cần bóc tách rõ từng phần việc, từng nội dung cụ thể để thuận lợi cho việc theo dõi, kiểm tra và báo cáo tiến độ thực hiện. Tiếp tục theo dõi sát tiến độ triển khai, kịp thời cập nhật tình hình thực hiện và báo cáo những vấn đề phát sinh để xem xét, xử lý…